Parashat Va'yetzeh: Mga Panaginip, Pakikibaka, at ang Hagdan sa Pagitan ng Langit at Lupa

Parashat Va'yetzeh: Mga Panaginip, Pakikibaka, at ang Hagdan sa Pagitan ng Langit at Lupa

Parashat Va'yetzeh: Mga Panaginip, Pakikibaka, at ang Hagdan sa Pagitan ng Langit at Lupa

Habang pumapasok tayo sa Parashat Va'yetzeh, mainam na balikan ang mga huling pangyayari sa Parashat Toldot. Doon, sa udyok ng kanyang inang si Rebecca, natanggap ni Jacob ang pagpapalang nakalaan sana kay Esau, na naging sanhi ng galit ni Esau at pagtakas ni Jacob mula sa Be'er Sheva patungong Haran. Mahalagang konteksto ito, dahil nagsisimula ang Va'yetzeh kay Jacob na tumatakas, nag-iisa at walang kasiguraduhan, at nagsisimula ng isang pagbabagong paglalakbay na huhubog sa kapalaran ng sambayanang Hudyo.

Nagsisimula ang parasha sa pag-alis ni Jacob mula sa Be'er Sheva patungong Haran. Sa kanyang paglalakbay, tumigil siya upang magpalipas ng gabi at nanaginip ng isang hagdan na umaabot mula lupa hanggang langit, at may mga anghel na umaakyat at bumababa rito. Sa panaginip na ito, ang Walang-Hanggan ay nakatayo sa itaas ng hagdan at ipinangako kay Jacob ang lupaing kinahihigaan niya, maraming magiging anak, at pag-iingat saan man siya magpunta. Nagising si Jacob na labis ang pagkamangha, at itinayo niya ang batong ginamit niyang unan bilang isang monumento, at pinangalanan ang lugar na iyon na Bethel. Nangako siya na kung iingatan siya ng Diyos at ibabalik siyang ligtas, ilalaan niya ang kanyang sarili sa Walang-Hanggan at magbibigay ng ikapu ng lahat ng kanyang matatanggap.

Nagpatuloy si Jacob patungong Haran, kung saan nakatagpo siya ng mga pastol sa isang balon at nakilala si Raquel, anak ni Laban. Tinulungan niyang painumin ang mga alaga nitong hayop at malugod siyang tinanggap sa tahanan ni Laban. Pumayag si Jacob na magtrabaho ng pitong taon kay Laban kapalit ng pagpapakasal kay Raquel na kanyang iniibig. Ngunit dinaya siya ni Laban at ibinigay sa kanya si Lea, ang nakatatandang anak, sa halip. Hinarap ni Jacob si Laban, na nagpaliwanag na kaugalian sa kanilang lugar na maunang ipakasal ang panganay na anak na babae. Inalok ni Laban si Raquel din, basta't magtrabaho pa si Jacob ng pitong taon. Pumayag si Jacob, at makalipas ang isang linggo, pinakasalan din niya si Raquel.

Si Lea, na hindi mahal ni Jacob, ay pinagpala ng Walang-Hanggan ng mga anak, habang si Raquel ay nanatiling baog. Ipinanganak ni Lea sina Ruben, Simeon, Levi, at Juda. Si Raquel, na sabik magkaanak, ay ibinigay ang kanyang alilang si Bilha kay Jacob, na nagsilang kina Dan at Naftali. Nang makita ni Lea na hindi na siya nagkakaanak, ibinigay din niya ang kanyang alilang si Zilpa kay Jacob, na nagsilang kina Gad at Aser. Kalaunan, nagkaanak pa si Lea ng dalawa pang anak na lalaki, sina Isacar at Zabulon, at isang anak na babae, si Dina. Sa wakas, naalala ng Walang-Hanggan si Raquel, at nanganak siya kay Jose.

Pagkatapos ipanganak si Jose, hiniling ni Jacob kay Laban na siya'y payagang makabalik sa kanyang tahanan. Napansin ni Laban na siya'y pinagpala dahil kay Jacob, kaya't hiniling niyang manatili ito at inalok ng kabayaran. Iminungkahi ni Jacob na ang magiging kabayaran niya ay lahat ng batik-batik at may dungis na tupa at kambing. Sa pamamagitan ng likas na paraan at tulong ng Diyos, dumami ang mga alaga ni Jacob at siya'y naging napakayaman.

Nagsimulang mainggit ang mga anak ni Laban, at nagbago ang pakikitungo ni Laban kay Jacob. Sinabi ng Walang-Hanggan kay Jacob na bumalik na siya sa kanyang bayan. Tinipon ni Jacob ang kanyang pamilya at mga ari-arian at palihim na umalis. Ninakaw ni Raquel ang mga rebulto ng kanyang ama. Hinabol sila ni Laban at naabutan sa kabundukan ng Gilead. Matapos ang isang tensiyosong paghaharap, kung saan hinanap ni Laban ang kanyang mga rebulto ngunit hindi natagpuan, nagkasundo sina Jacob at Laban at nagtayo ng batong haligi bilang saksi. Umuwi si Laban, at nagpatuloy si Jacob sa kanyang paglalakbay, at muling nakatagpo ng mga anghel ng Diyos pagpasok niya sa lupain ng Canaan.

Isa sa mga pinakakilalang tagpo sa parasha ay ang panaginip ni Jacob tungkol sa hagdan. Inilarawan sa Torah:

"At siya'y nanaginip, at narito, may isang hagdan na nakatayo sa lupa, at ang dulo nito ay abot sa langit; at narito, ang mga anghel ng Diyos ay umaakyat at bumababa rito. At narito, ang Walang-Hanggan ay nakatayo sa itaas nito at nagsabi, 'Ako ang Walang-Hanggan, ang Diyos ni Abraham na iyong ama at ang Diyos ni Isaac; ang lupaing kinahihigaan mo ay ibibigay ko sa iyo at sa iyong mga lahi.'"
Maraming paliwanag ang naibigay tungkol sa pangitain na ito. Ipinaliwanag ni Rashi na ang mga anghel na umaakyat at bumababa ay sumasagisag sa mga anghel ng Lupang Israel na umaalis at ang mga anghel ng Diaspora na dumarating, habang umaalis si Jacob sa Banal na Lupain. Nakikita naman ni Ramban ang hagdan bilang sagisag ng ugnayan ng makalupa at ng banal, na nagpapahiwatig na ang paglalakbay ni Jacob ay hindi lamang pisikal kundi espirituwal din—isang paggalaw sa pagitan ng mga mundo, sa pagitan ng pagkatapon at pagtubos.

Ngunit marahil ang pinakamakapangyarihang aral ay makikita sa tugon ni Jacob. Sa kabila ng kanyang takot at kawalang-katiyakan, kinilala ni Jacob ang kabanalan ng sandali at ng lugar. Sabi niya, "Tunay na ang Walang-Hanggan ay nasa lugar na ito, at hindi ko alam!" (tingnan ang Genesis 28:16). Itinuturo ng Sefat Emet, isang Hasidic na guro, na bawat lugar at sandali ay may potensyal para sa kabanalan, ngunit nasa atin ang pagbubukas ng ating mga mata at puso upang ito'y makita. Ang paglalakbay ni Jacob, sa kabila ng lahat ng pagsubok at panlilinlang, ay huwaran para sa ating sariling buhay: kahit sa mga sandaling tayo'y nag-iisa o naliligaw, naroon ang hagdan sa pagitan ng langit at lupa, at kasama natin ang banal na pangako. Ang ating tungkulin ay kilalanin ang banal sa ating araw-araw na pakikibaka at gawing mga sandali ng ugnayan sa Diyos.


Likha ni Rabbi Ari (AI)