Mga Kawikaan 13

Kabanata 13

א בֵּ֣ן חָ֭כָם מ֣וּסַר אָ֑ב וְ֝לֵ֗ץ לֹא־שָׁמַ֥ע גְּעָרָֽה׃
1 Ang marunong na anak ay tumatanggap ng disiplina ng ama, ngunit ang manlilibak ay hindi nakikinig sa saway.
ב מִפְּרִ֣י פִי־אִ֭ישׁ יֹ֣אכַל ט֑וֹב וְנֶ֖פֶשׁ בֹּגְדִ֣ים חָמָֽס׃
2 Mula sa bunga ng kanyang bibig ay kakain ng mabuti ang tao, ngunit ang hinahangad ng mga taksil ay karahasan.
ג נֹצֵ֣ר פִּ֭יו שֹׁמֵ֣ר נַפְשׁ֑וֹ פֹּשֵׂ֥ק שְׂ֝פָתָ֗יו מְחִתָּה־לֽוֹ׃
3 Ang nag-iingat ng kanyang bibig ay nag-iingat ng kanyang buhay, ngunit ang nagbubuka nang maluwang ng kanyang mga labi ay mapapahamak.
ד מִתְאַוָּ֣ה וָ֭אַיִן נַפְשׁ֣וֹ עָצֵ֑ל וְנֶ֖פֶשׁ חָרֻצִ֣ים תְּדֻשָּֽׁן׃
4 Ang kaluluwa ng tamad ay naghahangad at walang natatamo, ngunit ang kaluluwa ng masisipag ay lubos na mabubusog.
ה דְּבַר־שֶׁ֭קֶר יִשְׂנָ֣א צַדִּ֑יק וְ֝רָשָׁ֗ע יַבְאִ֥ישׁ וְיַחְפִּֽיר׃
5 Kinamumuhian ng matuwid ang salitang kasinungalingan, ngunit ang masama ay kumikilos nang kasuklam-suklam at kahiya-hiya.
ו צְ֭דָקָה תִּצֹּ֣ר תָּם־דָּ֑רֶךְ וְ֝רִשְׁעָ֗ה תְּסַלֵּ֥ף חַטָּֽאת׃
6 Iniingatan ng katuwiran ang may malinis na lakad, ngunit ibinubuwal ng kasamaan ang makasalanan.
ז יֵ֣שׁ מִ֭תְעַשֵּׁר וְאֵ֣ין כֹּ֑ל מִ֝תְרוֹשֵׁ֗שׁ וְה֣וֹן רָֽב׃
7 May nagpapanggap na mayaman, ngunit wala siyang anuman; may nagpapanggap na dukha, ngunit malaki ang kanyang kayamanan.
ח כֹּ֣פֶר נֶֽפֶשׁ־אִ֣ישׁ עָשְׁר֑וֹ וְ֝רָ֗שׁ לֹא־שָׁמַ֥ע גְּעָרָֽה׃
8 Ang pantubos sa buhay ng tao ay ang kanyang kayamanan, ngunit ang dukha ay hindi nakaririnig ng saway.
ט אוֹר־צַדִּיקִ֥ים יִשְׂמָ֑ח וְנֵ֖ר רְשָׁעִ֣ים יִדְעָֽךְ׃
9 Ang liwanag ng mga matuwid ay nagagalak, ngunit ang ilawan ng mga masama ay mamamatay.
י רַק־בְּ֭זָדוֹן יִתֵּ֣ן מַצָּ֑ה וְאֶת־נ֖וֹעָצִ֣ים חָכְמָֽה׃
10 Sa kapalaluan ay pag-aaway lamang ang nagmumula, ngunit nasa mga nagsasanggunian ang karunungan.
יא ה֭וֹן מֵהֶ֣בֶל יִמְעָ֑ט וְקֹבֵ֖ץ עַל־יָ֣ד יַרְבֶּֽה׃
11 Ang kayamanang nakuha sa walang kabuluhan ay mababawasan, ngunit ang nag-iipon nang unti-unti ay magkakaroon ng marami.
יב תּוֹחֶ֣לֶת מְ֭מֻשָּׁכָה מַחֲלָה־לֵ֑ב וְעֵ֥ץ חַ֝יִּ֗ים תַּאֲוָ֥ה בָאָֽה׃
12 Ang pag-asang matagal na naaantala ay nagpapasakit sa puso, ngunit ang hangaring natupad ay isang punungkahoy ng buhay.
יג בָּ֣ז לְ֭דָבָר יֵחָ֣בֶל ל֑וֹ וִירֵ֥א מִ֝צְוָ֗ה ה֣וּא יְשֻׁלָּֽם׃
13 Ang humahamak sa salita ay mapapahamak dahil dito, ngunit ang may takot sa utos ay gagantimpalaan.
יד תּוֹרַ֣ת חָ֭כָם מְק֣וֹר חַיִּ֑ים לָ֝ס֗וּר מִמֹּ֥קְשֵׁי מָֽוֶת׃
14 Ang aral ng marunong ay bukal ng buhay, upang makalayo sa mga bitag ng kamatayan.
טו שֵֽׂכֶל־ט֭וֹב יִתֶּן־חֵ֑ן וְדֶ֖רֶךְ בֹּגְדִ֣ים אֵיתָֽן׃
15 Ang mabuting pang-unawa ay nagdudulot ng kagandahang-loob, ngunit ang daan ng mga taksil ay mahirap.
טז כָּל־עָ֭רוּם יַעֲשֶׂ֣ה בְדָ֑עַת וּ֝כְסִ֗יל יִפְרֹ֥שׂ אִוֶּֽלֶת׃
16 Ang bawat matalino ay kumikilos nang may kaalaman, ngunit ang hangal ay inilalantad ang kanyang kahangalan.
יז מַלְאָ֣ךְ רָ֭שָׁע יִפֹּ֣ל בְּרָ֑ע וְצִ֖יר אֱמוּנִ֣ים מַרְפֵּֽא׃
17 Ang masamang sugo ay nahuhulog sa kasamaan, ngunit ang tapat na kinatawan ay nagdudulot ng kagalingan.
יח רֵ֣ישׁ וְ֭קָלוֹן פּוֹרֵ֣עַ מוּסָ֑ר וְשׁוֹמֵ֖ר תּוֹכַ֣חַת יְכֻבָּֽד׃
18 Kahirapan at kahihiyan ang darating sa nagtatakwil ng disiplina, ngunit ang nag-iingat ng saway ay pararangalan.
יט תַּאֲוָ֣ה נִ֭הְיָה תֶּעֱרַ֣ב לְנָ֑פֶשׁ וְתוֹעֲבַ֥ת כְּ֝סִילִ֗ים ס֣וּר מֵרָֽע׃
19 Ang hangaring natupad ay matamis sa kaluluwa, ngunit kasuklam-suklam sa mga hangal ang lumayo sa kasamaan.
כ הלוך [הוֹלֵ֣ךְ] אֶת־חֲכָמִ֣ים וחכם [יֶחְכָּ֑ם] וְרֹעֶ֖ה כְסִילִ֣ים יֵרֽוֹעַ׃
20 Ang lumalakad kasama ng mga marunong ay magiging marunong, ngunit ang nakikisama sa mga hangal ay mapapahamak.
כא חַ֭טָּאִים תְּרַדֵּ֣ף רָעָ֑ה וְאֶת־צַ֝דִּיקִ֗ים יְשַׁלֶּם־טֽוֹב׃
21 Ang kasamaan ay humahabol sa mga makasalanan, ngunit ang mga matuwid ay gagantimpalaan ng kabutihan.
כב ט֗וֹב יַנְחִ֥יל בְּנֵֽי־בָנִ֑ים וְצָפ֥וּן לַ֝צַּדִּ֗יק חֵ֣יל חוֹטֵֽא׃
22 Ang mabuting tao ay nag-iiwan ng mana sa mga anak ng kanyang mga anak, ngunit ang kayamanan ng makasalanan ay nakalaan para sa matuwid.
כג רָב־אֹ֭כֶל נִ֣יר רָאשִׁ֑ים וְיֵ֥שׁ נִ֝סְפֶּ֗ה בְּלֹ֣א מִשְׁפָּֽט׃
23 Maraming pagkain ang nagmumula sa binubungkal na lupa ng mga dukha, ngunit may mga napapahamak dahil sa kawalan ng katarungan.
כד חוֹשֵׂ֣ךְ שִׁ֭בְטוֹ שׂוֹנֵ֣א בְנ֑וֹ וְ֝אֹהֲב֗וֹ שִֽׁחֲר֥וֹ מוּסָֽר׃
24 Ang nagpipigil ng kanyang pamalo ay napopoot sa kanyang anak, ngunit ang nagmamahal sa kanya ay maagap sa pagdidisiplina sa kanya.
כה צַדִּ֗יק אֹ֭כֵל לְשֹׂ֣בַע נַפְשׁ֑וֹ וּבֶ֖טֶן רְשָׁעִ֣ים תֶּחְסָֽר׃ (פ)
25 Ang matuwid ay kumakain hanggang sa mabusog ang kanyang kaluluwa, ngunit ang tiyan ng mga masama ay laging nagkukulang.