Mga Kawikaan 20

Kabanata 20

א לֵ֣ץ הַ֭יַּין הֹמֶ֣ה שֵׁכָ֑ר וְכָל־שֹׁ֥גֶה בּ֝֗וֹ לֹ֣א יֶחְכָּֽם׃
1 Manunuya ang alak, magulo ang matapang na inumin; at ang sinumang naliligaw dahil dito ay hindi magiging marunong.
ב נַ֣הַם כַּ֭כְּפִיר אֵ֣ימַת מֶ֑לֶךְ מִ֝תְעַבְּר֗וֹ חוֹטֵ֥א נַפְשֽׁוֹ׃
2 Gaya ng ungol ng batang leon ang sindak na dulot ng hari; ang sinumang gumagalit sa kanya ay nagkakasala laban sa sarili niyang buhay.
ג כָּב֣וֹד לָ֭אִישׁ שֶׁ֣בֶת מֵרִ֑יב וְכָל־אֱ֝וִ֗יל יִתְגַּלָּֽע׃
3 Karangalan ng tao ang umiwas sa away; ngunit ang bawat hangal ay nalalantad.
ד מֵ֭חֹרֶף עָצֵ֣ל לֹא־יַחֲרֹ֑שׁ ישאל [וְשָׁאַ֖ל] בַּקָּצִ֣יר וָאָֽיִן׃
4 Dahil sa lamig ng taglamig, hindi nag-aararo ang tamad; kaya sa panahon ng anihan ay hihingi siya, ngunit walang makukuha.
ה מַ֣יִם עֲ֭מֻקִּים עֵצָ֣ה בְלֶב־אִ֑ישׁ וְאִ֖ישׁ תְּבוּנָ֣ה יִדְלֶֽנָּה׃
5 Gaya ng malalalim na tubig ang payo sa puso ng tao; ngunit ang taong may unawa ay sasalok nito.
ו רָב־אָדָ֗ם יִ֭קְרָא אִ֣ישׁ חַסְדּ֑וֹ וְאִ֥ישׁ אֱ֝מוּנִ֗ים מִ֣י יִמְצָֽא׃
6 Marami sa mga tao ang tumatawag sa kanilang kaibigang nangangako ng kagandahang-loob; ngunit ang taong tapat sa kanyang salita, sino ang makasusumpong?
ז מִתְהַלֵּ֣ךְ בְּתֻמּ֣וֹ צַדִּ֑יק אַשְׁרֵ֖י בָנָ֣יו אַחֲרָֽיו׃
7 Ang matuwid na lumalakad sa kanyang katapatan, mapalad ang kanyang mga anak na susunod sa kanya.
ח מֶ֗לֶךְ יוֹשֵׁ֥ב עַל־כִּסֵּא־דִ֑ין מְזָרֶ֖ה בְעֵינָ֣יו כָּל־רָֽע׃
8 Ang haring nakaupo sa trono ng paghuhukom ay nagtataboy ng lahat ng masama sa pamamagitan ng kanyang mga mata.
ט מִֽי־יֹ֭אמַר זִכִּ֣יתִי לִבִּ֑י טָ֝הַ֗רְתִּי מֵחַטָּאתִֽי׃
9 Sino ang makapagsasabi: “Nilinis ko na ang aking puso, dalisay na ako mula sa aking kasalanan”?
י אֶ֣בֶן וָ֭אֶבֶן אֵיפָ֣ה וְאֵיפָ֑ה תּוֹעֲבַ֥ת יְ֝הוָ֗ה גַּם־שְׁנֵיהֶֽם׃
10 Dalawang magkaibang panimbang, dalawang magkaibang takalan: kapwa kasuklam-suklam sa Walang-Hanggan ang dalawang ito.
יא גַּ֣ם בְּ֭מַעֲלָלָיו יִתְנַכֶּר־נָ֑עַר אִם־זַ֖ךְ וְאִם־יָשָׁ֣ר פָּעֳלֽוֹ׃
11 Maging ang isang bata ay nakikilala sa kanyang mga gawa, kung dalisay at kung matuwid ang kanyang ginagawa.
יב אֹ֣זֶן שֹׁ֭מַעַת וְעַ֣יִן רֹאָ֑ה יְ֝הוָ֗ה עָשָׂ֥ה גַם־שְׁנֵיהֶֽם׃
12 Ang taingang nakaririnig at ang matang nakakikita, kapwa ginawa ng Walang-Hanggan ang dalawang ito.
יג אַל־תֶּֽאֱהַ֣ב שֵׁ֭נָה פֶּן־תִּוָּרֵ֑שׁ פְּקַ֖ח עֵינֶ֣יךָ שְֽׂבַֽע־לָֽחֶם׃
13 Huwag mong ibigin ang pagtulog, baka ikaw ay maghirap; imulat mo ang iyong mga mata, at ikaw ay mabubusog sa tinapay.
יד רַ֣ע רַ֭ע יֹאמַ֣ר הַקּוֹנֶ֑ה וְאֹזֵ֥ל ל֝֗וֹ אָ֣ז יִתְהַלָּֽל׃
14 “Masama, masama,” sabi ng mamimili; ngunit kapag nakaalis na siya, saka siya nagmamalaki.
טו יֵ֣שׁ זָ֭הָב וְרָב־פְּנִינִ֑ים וּכְלִ֥י יְ֝קָ֗ר שִׂפְתֵי־דָֽעַת׃
15 May ginto at maraming perlas, ngunit ang mga labing may kaalaman ay isang mamahaling hiyas.
טז לְֽקַח־בִּ֭גְדוֹ כִּי־עָ֣רַב זָ֑ר וּבְעַ֖ד נכרים [נָכְרִיָּ֣ה] חַבְלֵֽהוּ׃
16 Kunin mo ang kanyang damit, sapagkat nanagot siya para sa isang dayuhan; at dahil nanagot siya para sa babaeng banyaga, kunan mo siya ng sangla.
יז עָרֵ֣ב לָ֭אִישׁ לֶ֣חֶם שָׁ֑קֶר וְ֝אַחַ֗ר יִמָּֽלֵא־פִ֥יהוּ חָצָֽץ׃
17 Matamis sa tao ang tinapay na nakuha sa pandaraya, ngunit pagkatapos ay mapupuno ng graba ang kanyang bibig.
יח מַ֭חֲשָׁבוֹת בְּעֵצָ֣ה תִכּ֑וֹן וּ֝בְתַחְבֻּל֗וֹת עֲשֵׂ֣ה מִלְחָמָֽה׃
18 Ang mga balak ay napagtitibay sa pamamagitan ng payo; at sa pamamagitan ng matatalinong pamamaraan ay makipagdigma ka.
יט גּֽוֹלֶה־סּ֭וֹד הוֹלֵ֣ךְ רָכִ֑יל וּלְפֹתֶ֥ה שְׂ֝פָתָ֗יו לֹ֣א תִתְעָרָֽב׃
19 Ang nagbubunyag ng lihim ay naglilibot na nagkakalat ng tsismis; kaya huwag kang makisama sa umaakit sa iyo sa pamamagitan ng kanyang mga labi.
כ מְ֭קַלֵּל אָבִ֣יו וְאִמּ֑וֹ יִֽדְעַ֥ךְ נֵ֝ר֗וֹ באישון [בֶּאֱשׁ֥וּן] חֹֽשֶׁךְ׃
20 Ang sinumang sumusumpa sa kanyang ama o sa kanyang ina, ang kanyang ilawan ay mamamatay sa kaitiman ng kadiliman.
כא נַ֭חֲלָה מבחלת [מְבֹהֶ֣לֶת] בָּרִאשֹׁנָ֑ה וְ֝אַחֲרִיתָ֗הּ לֹ֣א תְבֹרָֽךְ׃
21 Ang manang minadaling makuha sa simula ay hindi pagpapalain sa bandang huli.
כב אַל־תֹּאמַ֥ר אֲשַׁלְּמָה־רָ֑ע קַוֵּ֥ה לַֽ֝יהוָ֗ה וְיֹ֣שַֽׁע לָֽךְ׃
22 Huwag mong sabihin: “Gaganti ako ng masama”; umasa ka sa Walang-Hanggan, at ililigtas ka Niya.
כג תּוֹעֲבַ֣ת יְ֭הוָה אֶ֣בֶן וָאָ֑בֶן וּמֹאזְנֵ֖י מִרְמָ֣ה לֹא־טֽוֹב׃
23 Kasuklam-suklam sa Walang-Hanggan ang dalawang magkaibang panimbang, at hindi mabuti ang madayang timbangan.
כד מֵיהוָ֥ה מִצְעֲדֵי־גָ֑בֶר וְ֝אָדָ֗ם מַה־יָּבִ֥ין דַּרְכּֽוֹ׃
24 Mula sa Walang-Hanggan ang mga hakbang ng tao; paano nga mauunawaan ng tao ang kanyang sariling daan?
כה מוֹקֵ֣שׁ אָ֭דָם יָ֣לַע קֹ֑דֶשׁ וְאַחַ֖ר נְדָרִ֣ים לְבַקֵּֽר׃
25 Ang bitag na kinahuhulugan ng tao ay lumalamon sa kanyang kabanalan, at pagkatapos ay kailangan niyang maghanap ng mga panata.
כו מְזָרֶ֣ה רְ֭שָׁעִים מֶ֣לֶךְ חָכָ֑ם וַיָּ֖שֶׁב עֲלֵיהֶ֣ם אוֹפָֽן׃
26 Ang marunong na hari ay nagkakalat sa masasama, at pinagugulong niya sa kanila ang gulong.
כז נֵ֣ר יְ֭הוָה נִשְׁמַ֣ת אָדָ֑ם חֹ֝פֵ֗שׂ כָּל־חַדְרֵי־בָֽטֶן׃
27 Ang kaluluwa ng tao ay ilawan ng Walang-Hanggan, na sumisiyasat sa lahat ng kaloob-looban ng tiyan.
כח חֶ֣סֶד וֶ֭אֱמֶת יִצְּרוּ־מֶ֑לֶךְ וְסָעַ֖ד בַּחֶ֣סֶד כִּסְאֽוֹ׃
28 Kagandahang-loob at katapatan ang nag-iingat sa hari, at sa pamamagitan ng kagandahang-loob ay naitataguyod ang kanyang trono.
כט תִּפְאֶ֣רֶת בַּחוּרִ֣ים כֹּחָ֑ם וַהֲדַ֖ר זְקֵנִ֣ים שֵׂיבָֽה׃
29 Ang karangalan ng mga kabataang lalaki ay ang kanilang lakas, at ang kagandahan ng matatanda ay ang uban.
ל חַבֻּר֣וֹת פֶּ֭צַע תמריק [תַּמְר֣וּק] בְּרָ֑ע וּ֝מַכּ֗וֹת חַדְרֵי־בָֽטֶן׃
30 Ang mga pasa ng sugat ay naglilinis sa masama, gayundin ang mga hampas na umaabot sa kaloob-looban ng tiyan.
Nakaraang KabanataSusunod na Kabanata