Mga Kawikaan 19

Kabanata 19

א טֽוֹב־רָ֭שׁ הוֹלֵ֣ךְ בְּתֻמּ֑וֹ מֵעִקֵּ֥שׁ שְׂ֝פָתָ֗יו וְה֣וּא כְסִֽיל׃
1 Mas mabuti pa ang dukha na lumalakad nang may katapatan kaysa sa taong baluktot ang pananalita at isang hangal.
ב גַּ֤ם בְּלֹא־דַ֣עַת נֶ֣פֶשׁ לֹא־ט֑וֹב וְאָ֖ץ בְּרַגְלַ֣יִם חוֹטֵֽא׃
2 Hindi rin mabuti na ang kaluluwa ay walang kaalaman, at ang nagmamadali ang mga paa ay nagkakasala.
ג אִוֶּ֣לֶת אָ֭דָם תְּסַלֵּ֣ף דַּרְכּ֑וֹ וְעַל־יְ֝הוָ֗ה יִזְעַ֥ף לִבּֽוֹ׃
3 Ang kahangalan ng tao ang nagliligaw sa kanyang landas, ngunit sa Walang-Hanggan nagngingitngit ang kanyang puso.
ד ה֗וֹן יֹ֭סִיף רֵעִ֣ים רַבִּ֑ים וְ֝דָ֗ל מֵרֵ֥עהוּ יִפָּרֵֽד׃
4 Ang kayamanan ay nagdaragdag ng maraming kaibigan, ngunit ang dukha ay hinihiwalayan ng kanyang kaibigan.
ה עֵ֣ד שְׁ֭קָרִים לֹ֣א יִנָּקֶ֑ה וְיָפִ֥יחַ כְּ֝זָבִ֗ים לֹ֣א יִמָּלֵֽט׃
5 Ang saksing sinungaling ay hindi makaliligtas sa parusa, at ang nagsasalita ng mga kasinungalingan ay hindi makatatakas.
ו רַ֭בִּים יְחַלּ֣וּ פְנֵֽי־נָדִ֑יב וְכָל־הָ֝רֵ֗עַ לְאִ֣ישׁ מַתָּֽן׃
6 Marami ang sumusuyo sa taong mapagbigay, at ang lahat ay kaibigan ng taong nagbibigay ng mga kaloob.
ז כָּ֥ל אֲחֵי־רָ֨שׁ ׀ שְֽׂנֵאֻ֗הוּ אַ֤ף כִּ֣י מְ֭רֵעֵהוּ רָחֲק֣וּ מִמֶּ֑נּוּ מְרַדֵּ֖ף אֲמָרִ֣ים לא־[לוֹ־] הֵֽמָּה׃
7 Kinapopootan ang dukha ng lahat ng kaniyang mga kapatid; lalo pa ngang lumalayo sa kaniya ang kaniyang mga kaibigan! Naghahabol siya ng mga salita, ngunit wala namang saysay ang mga iyon.
ח קֹֽנֶה־לֵּ֭ב אֹהֵ֣ב נַפְשׁ֑וֹ שֹׁמֵ֥ר תְּ֝בוּנָ֗ה לִמְצֹא־טֽוֹב׃
8 Ang nagtatamo ng karunungan ay umiibig sa sarili niyang kaluluwa; ang nag-iingat ng pang-unawa ay makasusumpong ng mabuti.
ט עֵ֣ד שְׁ֭קָרִים לֹ֣א יִנָּקֶ֑ה וְיָפִ֖יחַ כְּזָבִ֣ים יֹאבֵֽד׃ (פ)
9 Ang saksing sinungaling ay hindi makaliligtas sa parusa, at ang nagsasalita ng mga kasinungalingan ay mapapahamak.
י לֹֽא־נָאוֶ֣ה לִכְסִ֣יל תַּעֲנ֑וּג אַ֝֗ף כִּֽי־לְעֶ֤בֶד ׀ מְשֹׁ֬ל בְּשָׂרִֽים׃
10 Hindi angkop sa hangal ang marangyang pamumuhay; lalo pa ngang hindi angkop na ang alipin ay mamuno sa mga prinsipe.
יא שֵׂ֣כֶל אָ֭דָם הֶאֱרִ֣יךְ אַפּ֑וֹ וְ֝תִפאַרְתּ֗וֹ עֲבֹ֣ר עַל־פָּֽשַׁע׃
11 Karunungan ng tao ang magpigil ng kaniyang galit, at kaniyang karangalan ang palampasin ang pagkakasala.
יב נַ֣הַם כַּ֭כְּפִיר זַ֣עַף מֶ֑לֶךְ וּכְטַ֖ל עַל־עֵ֣שֶׂב רְצוֹנֽוֹ׃
12 Gaya ng ungol ng batang leon ang poot ng hari, ngunit gaya ng hamog sa damo ang kaniyang kagandahang-loob.
יג הַוֺּ֣ת לְ֭אָבִיו בֵּ֣ן כְּסִ֑יל וְדֶ֥לֶף טֹ֝רֵ֗ד מִדְיְנֵ֥י אִשָּֽׁה׃
13 Kapahamakan sa kaniyang ama ang anak na hangal, at gaya ng walang-tigil na tulo ng ulan na nagtataboy ang mga pakikipag-away ng asawang babae.
יד בַּ֣יִת וָ֭הוֹן נַחֲלַ֣ת אָב֑וֹת וּ֝מֵיְהוָ֗ה אִשָּׁ֥ה מַשְׂכָּֽלֶת׃
14 Ang bahay at kayamanan ay minamana mula sa mga ama, ngunit mula sa Walang-Hanggan ang asawang babaeng may karunungan.
טו עַ֭צְלָה תַּפִּ֣יל תַּרְדֵּמָ֑ה וְנֶ֖פֶשׁ רְמִיָּ֣ה תִרְעָֽב׃
15 Ang katamaran ay naghahatid ng mahimbing na pagkakatulog, at ang kaluluwang mapanlinlang ay magugutom.
טז שֹׁמֵ֣ר מִ֭צְוָה שֹׁמֵ֣ר נַפְשׁ֑וֹ בּוֹזֵ֖ה דְרָכָ֣יו יומת [יָמֽוּת׃]
16 Ang tumutupad sa utos ay nag-iingat ng kaniyang kaluluwa, ngunit ang nagwawalang-bahala sa kaniyang mga lakad ay mamamatay.
יז מַלְוֵ֣ה יְ֭הוָה ח֣וֹנֵֽן דָּ֑ל וּ֝גְמֻל֗וֹ יְשַׁלֶּם־לֽוֹ׃
17 Ang nahahabag sa dukha ay nagpapahiram sa Walang-Hanggan, at ang kaniyang mabuting gawa ay Kaniyang gagantihan sa kaniya.
יח יַסֵּ֣ר בִּ֭נְךָ כִּי־יֵ֣שׁ תִּקְוָ֑ה וְאֶל־הֲ֝מִית֗וֹ אַל־תִּשָּׂ֥א נַפְשֶֽׁךָ׃
18 Disiplinahin mo ang iyong anak, sapagkat may pag-asa pa, ngunit huwag mong hangaring patayin siya.
יט גרל־[גְּֽדָל־] חֵ֭מָה נֹ֣שֵׂא עֹ֑נֶשׁ כִּ֥י אִם־תַּ֝צִּ֗יל וְע֣וֹד תּוֹסִֽף׃
19 Ang taong malaki ang poot ay magdaranas ng parusa, sapagkat kung ililigtas mo siya, ay lalo mo pang daragdagan ito.
כ שְׁמַ֣ע עֵ֭צָה וְקַבֵּ֣ל מוּסָ֑ר לְ֝מַ֗עַן תֶּחְכַּ֥ם בְּאַחֲרִיתֶֽךָ׃
20 Makinig ka sa payo at tanggapin mo ang disiplina, upang ikaw ay maging marunong sa iyong mga huling araw.
כא רַבּ֣וֹת מַחֲשָׁב֣וֹת בְּלֶב־אִ֑ישׁ וַעֲצַ֥ת יְ֝הוָ֗ה הִ֣יא תָקֽוּם׃
21 Maraming balak ang nasa puso ng tao, ngunit ang panukala ng Walang-Hanggan, iyon ang mananatili.
כב תַּאֲוַ֣ת אָדָ֣ם חַסְדּ֑וֹ וְטֽוֹב־רָ֝שׁ מֵאִ֥ישׁ כָּזָֽב׃
22 Ang kanais-nais sa isang tao ay ang kaniyang kagandahang-loob, at mas mabuti pa ang dukha kaysa sa taong sinungaling.
כג יִרְאַ֣ת יְהוָ֣ה לְחַיִּ֑ים וְשָׂבֵ֥עַ יָ֝לִ֗ין בַּל־יִפָּ֥קֶד רָֽע׃
23 Ang pagkatakot sa Walang-Hanggan ay patungo sa buhay, at ang may taglay nito ay mananatiling busog; hindi siya dadalawin ng kasamaan.
כד טָ֘מַ֤ן עָצֵ֣ל יָ֭דוֹ בַּצַּלָּ֑חַת גַּם־אֶל־פִּ֝֗יהוּ לֹ֣א יְשִׁיבֶֽנָּה׃
24 Isinusubsob ng tamad ang kaniyang kamay sa pinggan, at hindi man lang niya ito ibinabalik sa kaniyang bibig.
כה לֵ֣ץ תַּ֭כֶּה וּפֶ֣תִי יַעְרִ֑ם וְהוֹכִ֥יחַ לְ֝נָב֗וֹן יָבִ֥ין דָּֽעַת׃
25 Kapag hinampas mo ang manlilibak, ang walang-muwang ay magiging matalino; at kapag sinaway ang may-unawa, mauunawaan niya ang kaalaman.
כו מְֽשַׁדֶּד־אָ֭ב יַבְרִ֣יחַ אֵ֑ם בֵּ֝֗ן מֵבִ֥ישׁ וּמַחְפִּֽיר׃
26 Ang anak na nagdudulot ng kahihiyan at kadustaan ay nagnanakaw sa kaniyang ama at nagtataboy sa kaniyang ina.
כז חַֽדַל־בְּ֭נִי לִשְׁמֹ֣עַ מוּסָ֑ר לִ֝שְׁג֗וֹת מֵֽאִמְרֵי־דָֽעַת׃
27 Anak ko, tumigil ka sa paglihis mula sa mga salita ng kaalaman, upang makinig ka sa disiplina.
כח עֵ֣ד בְּ֭לִיַּעַל יָלִ֣יץ מִשְׁפָּ֑ט וּפִ֥י רְ֝שָׁעִ֗ים יְבַלַּע־אָֽוֶן׃
28 Ang saksing tampalasan ay nanunuya sa katarungan, at ang bibig ng masasama ay lumalamon ng kasamaan.
כט נָכ֣וֹנוּ לַלֵּצִ֣ים שְׁפָטִ֑ים וּ֝מַהֲלֻמ֗וֹת לְגֵ֣ו כְּסִילִֽים׃
29 Nakahanda na ang mga hatol para sa mga manlilibak, at ang mga hampas para sa likod ng mga hangal.
Nakaraang KabanataSusunod na Kabanata