Mga Kawikaan 25

Kabanata 25

א גַּם־אֵ֭לֶּה מִשְׁלֵ֣י שְׁלֹמֹ֑ה אֲשֶׁ֥ר הֶ֝עְתִּ֗יקוּ אַנְשֵׁ֤י ׀ חִזְקִיָּ֬ה מֶֽלֶךְ־יְהוּדָֽה׃
1 Ang mga ito rin ay mga kawikaan ni Solomon, na kinopya ng mga tauhan ni Ezekias, hari ng Juda.
ב כְּבֹ֣ד אֱ֭לֹהִים הַסְתֵּ֣ר דָּבָ֑ר וּכְבֹ֥ד מְ֝לָכִ֗ים חֲקֹ֣ר דָּבָֽר׃
2 Kaluwalhatian ng Diyos ang paglilihim ng isang bagay, at kaluwalhatian ng mga hari ang pagsisiyasat sa isang bagay.
ג שָׁמַ֣יִם לָ֭רוּם וָאָ֣רֶץ לָעֹ֑מֶק וְלֵ֥ב מְ֝לָכִ֗ים אֵ֣ין חֵֽקֶר׃
3 Ang langit sa kataasan, at ang lupa sa kalaliman, at ang puso ng mga hari ay hindi maaarok.
ד הָג֣וֹ סִיגִ֣ים מִכָּ֑סֶף וַיֵּצֵ֖א לַצֹּרֵ֣ף כֶּֽלִי׃
4 Alisin ang dumi sa pilak, at lalabas ang isang sisidlan para sa platero;
ה הָג֣וֹ רָ֭שָׁע לִפְנֵי־מֶ֑לֶךְ וְיִכּ֖וֹן בַּצֶּ֣דֶק כִּסְאֽוֹ׃
5 alisin ang masama sa harap ng hari, at matatatag sa katuwiran ang kanyang trono.
ו אַל־תִּתְהַדַּ֥ר לִפְנֵי־מֶ֑לֶךְ וּבִמְק֥וֹם גְּ֝דֹלִ֗ים אַֽל־תַּעֲמֹֽד׃
6 Huwag kang magmalaki sa harap ng hari, at huwag kang tumayo sa lugar ng mga dakila;
ז כִּ֤י ט֥וֹב אֲמָר־לְךָ֗ עֲ‍ֽלֵ֫ה הֵ֥נָּה מֵֽ֭הַשְׁפִּ֣ילְךָ לִפְנֵ֣י נָדִ֑יב אֲשֶׁ֖ר רָא֣וּ עֵינֶֽיךָ׃
7 sapagkat mas mabuting sabihin sa iyo, “Umakyat ka rito,” kaysa ibaba ka sa harap ng isang maharlika na nakita ng iyong mga mata.
ח אַל־תֵּצֵ֥א לָרִ֗ב מַ֫הֵ֥ר פֶּ֣ן מַה־תַּ֭עֲשֶׂה בְּאַחֲרִיתָ֑הּ בְּהַכְלִ֖ים אֹתְךָ֣ רֵעֶֽךָ׃
8 Huwag kang magmadaling lumabas upang makipagtalo, baka hindi mo malaman kung ano ang gagawin mo sa huli nito, kapag ipinahiya ka ng iyong kapwa.
ט רִֽ֭יבְךָ רִ֣יב אֶת־רֵעֶ֑ךָ וְס֖וֹד אַחֵ֣ר אַל־תְּגָֽל׃
9 Kung makikipagtalo ka, ipaglaban mo ang iyong usapin sa iyong kapwa, ngunit huwag mong ibunyag ang lihim ng iba;
י פֶּֽן־יְחַסֶּדְךָ֥ שֹׁמֵ֑עַ וְ֝דִבָּתְךָ֗ לֹ֣א תָשֽׁוּב׃
10 baka hiyain ka ng nakaririnig, at ang paninirang binitiwan mo ay hindi mo na mababawi.
יא תַּפּוּחֵ֣י זָ֭הָב בְּמַשְׂכִּיּ֥וֹת כָּ֑סֶף דָּ֝בָ֗ר דָּבֻ֥ר עַל־אָפְנָֽיו׃
11 Gaya ng mga mansanas na ginto sa mga palamuting pilak ang salitang binigkas sa angkop na paraan.
יב נֶ֣זֶם זָ֭הָב וַחֲלִי־כָ֑תֶם מוֹכִ֥יחַ חָ֝כָ֗ם עַל־אֹ֥זֶן שֹׁמָֽעַת׃
12 Gaya ng hikaw na ginto at palamuting yari sa dalisay na ginto ang marunong na tagapagsaway sa taingang nakikinig.
יג כְּצִנַּת־שֶׁ֨לֶג ׀ בְּי֬וֹם קָצִ֗יר צִ֣יר נֶ֭אֱמָן לְשֹׁלְחָ֑יו וְנֶ֖פֶשׁ אֲדֹנָ֣יו יָשִֽׁיב׃ (פ)
13 Gaya ng lamig ng niyebe sa panahon ng anihan ang tapat na sugo sa mga nagsugo sa kanya, sapagkat pinagiginhawa niya ang kaluluwa ng kanyang panginoon.
יד נְשִׂיאִ֣ים וְ֭רוּחַ וְגֶ֣שֶׁם אָ֑יִן אִ֥ישׁ מִ֝תְהַלֵּ֗ל בְּמַתַּת־שָֽׁקֶר׃
14 Gaya ng mga ulap at hangin na walang kasamang ulan ang taong nagmamalaki tungkol sa kaloob na hindi naman niya ibinibigay.
טו בְּאֹ֣רֶךְ אַ֭פַּיִם יְפֻתֶּ֣ה קָצִ֑ין וְלָשׁ֥וֹן רַ֝כָּ֗ה תִּשְׁבָּר־גָּֽרֶם׃
15 Sa pagiging mapagpasensiya ay nahihikayat ang isang pinuno, at ang malumanay na dila ay nakababali ng buto.
טז דְּבַ֣שׁ מָ֭צָאתָ אֱכֹ֣ל דַּיֶּ֑ךָּ פֶּן־תִּ֝שְׂבָּעֶ֗נּוּ וַהֲקֵֽאתֽוֹ׃
16 Kung nakakita ka ng pulot, kumain ka lamang ng sapat para sa iyo, baka ka mapuno nito at isuka mo ito.
יז הֹקַ֣ר רַ֭גְלְךָ מִבֵּ֣ית רֵעֶ֑ךָ פֶּן־יִ֝שְׂבָּעֲךָ֗ וּשְׂנֵאֶֽךָ׃
17 Huwag mong dalasan ang pagdalaw sa bahay ng iyong kapwa, baka magsawa siya sa iyo at kamuhian ka niya.
יח מֵפִ֣יץ וְ֭חֶרֶב וְחֵ֣ץ שָׁנ֑וּן אִ֥ישׁ עֹנֶ֥ה בְ֝רֵעֵ֗הוּ עֵ֣ד שָֽׁקֶר׃
18 Gaya ng maso, ng tabak, at ng matalas na palaso ang taong nagbibigay ng huwad na patotoo laban sa kanyang kapwa.
יט שֵׁ֣ן רֹ֭עָה וְרֶ֣גֶל מוּעָ֑דֶת מִבְטָ֥ח בּ֝וֹגֵ֗ד בְּי֣וֹם צָרָֽה׃
19 Gaya ng basag na ngipin at ng natitisod na paa ang pagtitiwala sa taong taksil sa araw ng kagipitan.
כ מַ֥עֲדֶה בֶּ֨גֶד ׀ בְּי֣וֹם קָ֭רָה חֹ֣מֶץ עַל־נָ֑תֶר וְשָׁ֥ר בַּ֝שִּׁרִ֗ים עַ֣ל לֶב־רָֽע׃ (פ)
20 Gaya ng nag-aalis ng kasuotan sa araw na malamig, at gaya ng suka sa natron, ang umaawit ng mga awit sa pusong nagdadalamhati.
כא אִם־רָעֵ֣ב שֹׂ֭נַאֲךָ הַאֲכִלֵ֣הוּ לָ֑חֶם וְאִם־צָ֝מֵ֗א הַשְׁקֵ֥הוּ מָֽיִם׃
21 Kung nagugutom ang iyong kaaway, pakainin mo siya ng tinapay; at kung siya ay nauuhaw, painumin mo siya ng tubig;
כב כִּ֤י גֶֽחָלִ֗ים אַ֭תָּה חֹתֶ֣ה עַל־רֹאשׁ֑וֹ וַֽ֝יהוָ֗ה יְשַׁלֶּם־לָֽךְ׃
22 sapagkat nagbabagang uling ang isinasalok mo sa kanyang ulo, at gagantihan ka ng Walang-Hanggan.
כג ר֣וּחַ צָ֭פוֹן תְּח֣וֹלֵֽל גָּ֑שֶׁם וּפָנִ֥ים נִ֝זְעָמִ֗ים לְשׁ֣וֹן סָֽתֶר׃
23 Ang hanging hilaga ay nagdudulot ng ulan, at ang dilang palihim na naninirang-puri ay nagdudulot ng galit na mukha.
כד ט֗וֹב שֶׁ֥בֶת עַל־פִּנַּת־גָּ֑ג מֵאֵ֥שֶׁת מדונים [מִ֝דְיָנִ֗ים] וּבֵ֥ית חָֽבֶר׃
24 Mas mabuti pang manirahan sa isang sulok ng bubong kaysa makisama sa isang bahay kasama ang babaeng palaaway.
כה מַ֣יִם קָ֭רִים עַל־נֶ֣פֶשׁ עֲיֵפָ֑ה וּשְׁמוּעָ֥ה ט֝וֹבָ֗ה מֵאֶ֥רֶץ מֶרְחָֽק׃
25 Gaya ng malamig na tubig sa pagod na kaluluwa ang mabuting balita mula sa malayong lupain.
כו מַעְיָ֣ן נִ֭רְפָּשׂ וּמָק֣וֹר מָשְׁחָ֑ת צַ֝דִּ֗יק מָ֣ט לִפְנֵֽי־רָשָֽׁע׃
26 Gaya ng bukal na pinalabo ng pagyapak at ng batis na narumihan ang taong matuwid na nabubuwal sa harap ng masama.
כז אָ֘כֹ֤ל דְּבַ֣שׁ הַרְבּ֣וֹת לֹא־ט֑וֹב וְחֵ֖קֶר כְּבֹדָ֣ם כָּבֽוֹד׃
27 Hindi mabuti ang kumain ng labis na pulot, ngunit ang pagsisiyasat sa kanilang kaluwalhatian ay kaluwalhatian.
כח עִ֣יר פְּ֭רוּצָה אֵ֣ין חוֹמָ֑ה אִ֝֗ישׁ אֲשֶׁ֤ר אֵ֖ין מַעְצָ֣ר לְרוּחֽוֹ׃
28 Gaya ng lungsod na wasak at walang pader ang taong walang pagpipigil sa kanyang espiritu.
Nakaraang KabanataSusunod na Kabanata