Mga Kawikaan 8

Kabanata 8

א הֲלֹֽא־חָכְמָ֥ה תִקְרָ֑א וּ֝תְבוּנָ֗ה תִּתֵּ֥ן קוֹלָֽהּ׃
1 Hindi ba tumatawag ang karunungan, at inilalakas ng pang-unawa ang kanyang tinig?
ב בְּרֹאשׁ־מְרוֹמִ֥ים עֲלֵי־דָ֑רֶךְ בֵּ֖ית נְתִיב֣וֹת נִצָּֽבָה׃
2 Sa tuktok ng matataas na dako, sa tabi ng daan, sa sangandaan ng mga landas ay nakatayo siya.
ג לְיַד־שְׁעָרִ֥ים לְפִי־קָ֑רֶת מְב֖וֹא פְתָחִ֣ים תָּרֹֽנָּה׃
3 Sa tabi ng mga pintuang-bayan, sa bungad ng lungsod, sa pasukan ng mga pintuan ay sumisigaw siya nang malakas:
ד אֲלֵיכֶ֣ם אִישִׁ֣ים אֶקְרָ֑א וְ֝קוֹלִ֗י אֶל־בְּנֵ֥י אָדָֽם׃
4 “Sa inyo, O mga tao, ako'y tumatawag, at ang aking tinig ay para sa mga anak ng tao.
ה הָבִ֣ינוּ פְתָאיִ֣ם עָרְמָ֑ה וּ֝כְסִילִ֗ים הָבִ֥ינוּ לֵֽב׃
5 Unawain ninyo ang katalinuhan, O mga walang-muwang; at kayong mga hangal, magkaroon kayo ng pusong nakauunawa.
ו שִׁ֭מְעוּ כִּֽי־נְגִידִ֣ים אֲדַבֵּ֑ר וּמִפְתַּ֥ח שְׂ֝פָתַ֗י מֵישָׁרִֽים׃
6 Makinig kayo, sapagkat mahahalagang bagay ang aking sasabihin, at ang pagbuka ng aking mga labi ay maglalabas ng mga bagay na matuwid.
ז כִּֽי־אֱ֭מֶת יֶהְגֶּ֣ה חִכִּ֑י וְתוֹעֲבַ֖ת שְׂפָתַ֣י רֶֽשַׁע׃
7 Sapagkat katotohanan ang binibigkas ng aking bibig, at kasuklam-suklam sa aking mga labi ang kasamaan.
ח בְּצֶ֥דֶק כָּל־אִמְרֵי־פִ֑י אֵ֥ין בָּ֝הֶ֗ם נִפְתָּ֥ל וְעִקֵּֽשׁ׃
8 Pawang katuwiran ang lahat ng salita ng aking bibig; walang anumang baluktot o liko sa mga ito.
ט כֻּלָּ֣ם נְ֭כֹחִים לַמֵּבִ֑ין וִֽ֝ישָׁרִ֗ים לְמֹ֣צְאֵי דָֽעַת׃
9 Malinaw ang lahat ng ito sa nakauunawa, at matuwid sa mga nakasumpong ng kaalaman.
י קְחֽוּ־מוּסָרִ֥י וְאַל־כָּ֑סֶף וְ֝דַ֗עַת מֵחָר֥וּץ נִבְחָֽר׃
10 Tanggapin ninyo ang aking aral at hindi ang pilak, at ang kaalaman sa halip na ang piling ginto.
יא כִּֽי־טוֹבָ֣ה חָ֭כְמָה מִפְּנִינִ֑ים וְכָל־חֲ֝פָצִ֗ים לֹ֣א יִֽשְׁווּ־בָֽהּ׃
11 Sapagkat ang karunungan ay higit na mabuti kaysa mga perlas, at ang lahat ng bagay na kanais-nais ay hindi maihahambing sa kanya.
יב אֲ‍ֽנִי־חָ֭כְמָה שָׁכַ֣נְתִּי עָרְמָ֑ה וְדַ֖עַת מְזִמּ֣וֹת אֶמְצָֽא׃
12 Akong karunungan ay nananahan kasama ng katalinuhan, at natatagpuan ko ang kaalaman ng matalinong pagpapasya.
יג יִֽרְאַ֣ת יְהוָה֮ שְֽׂנֹ֫את רָ֥ע גֵּ֘אָ֤ה וְגָא֨וֹן ׀ וְדֶ֣רֶךְ רָ֭ע וּפִ֨י תַהְפֻּכ֬וֹת שָׂנֵֽאתִי׃
13 Ang pagkatakot sa Walang-Hanggan ay ang pagkapoot sa masama; ang kapalaluan at ang kayabangan, ang masamang lakad, at ang bibig na mapanlinlang ay kinapopootan ko.
יד לִֽי־עֵ֭צָה וְתוּשִׁיָּ֑ה אֲנִ֥י בִ֝ינָ֗ה לִ֣י גְבוּרָֽה׃
14 Akin ang payo at ang matibay na karunungan; ako ang pang-unawa, akin ang kalakasan.
טו בִּ֭י מְלָכִ֣ים יִמְלֹ֑כוּ וְ֝רוֹזְנִ֗ים יְחֹ֣קְקוּ צֶֽדֶק׃
15 Sa pamamagitan ko'y naghahari ang mga hari, at ang mga pinuno ay nagtatakda ng mga batas na makatarungan.
טז בִּ֭י שָׂרִ֣ים יָשֹׂ֑רוּ וּ֝נְדִיבִ֗ים כָּל־שֹׁ֥פְטֵי צֶֽדֶק׃
16 Sa pamamagitan ko'y namamahala ang mga prinsipe, at ang mga maharlika, ang lahat ng mga hukom ng katarungan.
יז אֲ֭נִי אהביה [אֹהֲבַ֣י] אֵהָ֑ב וּ֝מְשַׁחֲרַ֗י יִמְצָאֻֽנְנִי׃
17 Iniibig ko ang mga umiibig sa akin, at ang mga masigasig na humahanap sa akin ay makasusumpong sa akin.
יח עֹֽשֶׁר־וְכָב֥וֹד אִתִּ֑י ה֥וֹן עָ֝תֵ֗ק וּצְדָקָֽה׃
18 Nasa akin ang kayamanan at karangalan, ang matibay na kayamanan at ang katuwiran.
יט ט֣וֹב פִּ֭רְיִי מֵחָר֣וּץ וּמִפָּ֑ז וּ֝תְבוּאָתִ֗י מִכֶּ֥סֶף נִבְחָֽר׃
19 Higit na mabuti ang aking bunga kaysa ginto, at kaysa dalisay na ginto; at ang aking ani ay higit kaysa piling pilak.
כ בְּאֹֽרַח־צְדָקָ֥ה אֲהַלֵּ֑ך בְּ֝ת֗וֹךְ נְתִיב֥וֹת מִשְׁפָּֽט׃
20 Lumalakad ako sa landas ng katuwiran, sa gitna ng mga daan ng katarungan,
כא לְהַנְחִ֖יל אֹהֲבַ֥י ׀ יֵ֑שׁ וְאֹצְרֹ֖תֵיהֶ֣ם אֲמַלֵּֽא׃ (פ)
21 upang ipamana ko sa mga umiibig sa akin ang tunay na kayamanan, at pupunuin ko ang kanilang mga kabang-yaman.
כב יְֽהוָ֗ה קָ֭נָנִי רֵאשִׁ֣ית דַּרְכּ֑וֹ קֶ֖דֶם מִפְעָלָ֣יו מֵאָֽז׃
22 Inangkin ako ng Walang-Hanggan bilang pasimula ng Kanyang daan, bago pa ang Kanyang mga gawa, mula pa noong una.
כג מֵ֭עוֹלָם נִסַּ֥כְתִּי מֵרֹ֗אשׁ מִקַּדְמֵי־אָֽרֶץ׃
23 Mula pa noong unang panahon ay itinalaga na ako bilang pinuno, mula sa pasimula, bago pa umiral ang lupa.
כד בְּאֵין־תְּהֹמ֥וֹת חוֹלָ֑לְתִּי בְּאֵ֥ין מַ֝עְיָנ֗וֹת נִכְבַּדֵּי־מָֽיִם׃
24 Noong wala pa ang mga kalaliman ay nilikha na ako; noong wala pa ang mga bukal na sagana sa tubig.
כה בְּטֶ֣רֶם הָרִ֣ים הָטְבָּ֑עוּ לִפְנֵ֖י גְבָע֣וֹת חוֹלָֽלְתִּי׃
25 Bago pa naibaon ang mga bundok, bago pa ang mga burol ay nilikha na ako;
כו עַד־לֹ֣א עָ֭שָׂה אֶ֣רֶץ וְחוּצ֑וֹת וְ֝רֹ֗אשׁ עָפְר֥וֹת תֵּבֵֽל׃
26 noong hindi pa Niya ginagawa ang lupa at ang mga lupaing nasa labas nito, ni ang pasimula ng alabok ng sanlibutan.
כז בַּהֲכִינ֣וֹ שָׁ֭מַיִם שָׁ֣ם אָ֑נִי בְּח֥וּקוֹ ח֝֗וּג עַל־פְּנֵ֥י תְהֽוֹם׃
27 Nang itatag Niya ang kalangitan, naroon na ako; nang iguhit Niya ang bilog sa ibabaw ng kalaliman,
כח בְּאַמְּצ֣וֹ שְׁחָקִ֣ים מִמָּ֑עַל בַּ֝עֲז֗וֹז עִינ֥וֹת תְּהוֹם׃
28 nang patatagin Niya ang mga alapaap sa itaas, nang palakasin Niya ang mga bukal ng kalaliman,
כט בְּשׂ֘וּמ֤וֹ לַיָּ֨ם ׀ חֻקּ֗וֹ וּ֭מַיִם לֹ֣א יַֽעַבְרוּ־פִ֑יו בְּ֝חוּק֗וֹ מ֣וֹסְדֵי אָֽרֶץ׃
29 nang itakda Niya sa dagat ang hangganan nito, upang ang tubig ay hindi lumampas sa Kanyang utos; nang itakda Niya ang mga saligan ng lupa,
ל וָֽאֶהְיֶ֥ה אֶצְל֗וֹ אָ֫מ֥וֹן וָֽאֶהְיֶ֣ה שַׁ֭עֲשֻׁעִים י֤וֹם ׀ י֑וֹם מְשַׂחֶ֖קֶת לְפָנָ֣יו בְּכָל־עֵֽת׃
30 noon ay nasa piling Niya ako, na Kanyang inaalagaan; at ako ang Kanyang kaluguran araw-araw, naglalaro sa Kanyang harapan sa lahat ng panahon,
לא מְ֭שַׂחֶקֶת בְּתֵבֵ֣ל אַרְצ֑וֹ וְ֝שַׁעֲשֻׁעַ֗י אֶת־בְּנֵ֥י אָדָֽם׃ (פ)
31 naglalaro sa Kanyang sanlibutan, sa Kanyang lupa, at ang aking kaluguran ay ang makasama ang mga anak ng tao.
לב וְעַתָּ֣ה בָ֭נִים שִׁמְעוּ־לִ֑י וְ֝אַשְׁרֵ֗י דְּרָכַ֥י יִשְׁמֹֽרוּ׃
32 Kaya ngayon, mga anak, makinig kayo sa akin; at mapalad ang mga nag-iingat ng aking mga daan.
לג שִׁמְע֖וּ מוּסָ֥ר וַחֲכָ֗מוּ וְאַל־תִּפְרָֽעוּ׃
33 Pakinggan ninyo ang aral at magpakarunong kayo, at huwag ninyo itong pabayaan.
לד אַ֥שְֽׁרֵי אָדָם֮ שֹׁמֵ֪עַֽ֫ לִ֥י לִשְׁקֹ֣ד עַל־דַּ֭לְתֹתַי י֤וֹם ׀ י֑וֹם לִ֝שְׁמֹ֗ר מְזוּזֹ֥ת פְּתָחָֽי׃
34 Mapalad ang taong nakikinig sa akin, na masigasig na dumadalo sa aking mga pintuan araw-araw, na nagbabantay sa mga hamba ng aking mga pasukan.
לה כִּ֣י מֹ֭צְאִי מצאי [מָצָ֣א] חַיִּ֑ים וַיָּ֥פֶק רָ֝צ֗וֹן מֵיְהוָֽה׃
35 Sapagkat ang nakasusumpong sa akin ay nakasusumpong ng buhay, at nagtatamo ng lugod mula sa Walang-Hanggan.
לו וְֽ֭חֹטְאִי חֹמֵ֣ס נַפְשׁ֑וֹ כָּל־מְ֝שַׂנְאַ֗י אָ֣הֲבוּ מָֽוֶת׃ (פ)
36 Ngunit ang nagkakasala laban sa akin ay sumisira sa sarili niyang kaluluwa; ang lahat ng napopoot sa akin ay umiibig sa kamatayan.