דברים 23

קאַפּיטל 23

א לֹא־יִקַּ֥ח אִ֖ישׁ אֶת־אֵ֣שֶׁת אָבִ֑יו וְלֹ֥א יְגַלֶּ֖ה כְּנַ֥ף אָבִֽיו׃ (ס)
1 קײַנער זאָל ניט נעמען זײַן פֿאָטערס װײַב, און ניט אַנטפּלעקן זײַן פֿאָטערס צודעק.
ב לֹֽא־יָבֹ֧א פְצֽוּעַ־דַּכָּ֛א וּכְר֥וּת שָׁפְכָ֖ה בִּקְהַ֥ל יְהוָֽה׃ (ס)
2 אַ צעדריקטער אָדער אַ פֿאַרשניטענער אין די שאַנדגלידער זאָל ניט קומען אין דער עדה פֿון גאָט.
ג לֹא־יָבֹ֥א מַמְזֵ֖ר בִּקְהַ֣ל יְהוָ֑ה גַּ֚ם דּ֣וֹר עֲשִׂירִ֔י לֹא־יָ֥בֹא ל֖וֹ בִּקְהַ֥ל יְהוָֽה׃ (ס)
3 אַ ממזר זאָל ניט קומען אין דער עדה פֿון גאָט; צו מאָל דער צענטער דָור פֿון אים זאָל ניט קומען אין דער עדה פֿון גאָט.
ד לֹֽא־יָבֹ֧א עַמּוֹנִ֛י וּמוֹאָבִ֖י בִּקְהַ֣ל יְהוָ֑ה גַּ֚ם דּ֣וֹר עֲשִׂירִ֔י לֹא־יָבֹ֥א לָהֶ֛ם בִּקְהַ֥ל יְהוָ֖ה עַד־עוֹלָֽם׃
4 אַן עַמוֹני און אַ מוֹאָבֿי זאָל ניט קומען אין דער עדה פֿון גאָט; צו מאָל דער צענטער דָור זאָל ניט קומען פֿון זײ אין דער עדה פֿון גאָט, ביז אײביק;
ה עַל־דְּבַ֞ר אֲשֶׁ֨ר לֹא־קִדְּמ֤וּ אֶתְכֶם֙ בַּלֶּ֣חֶם וּבַמַּ֔יִם בַּדֶּ֖רֶךְ בְּצֵאתְכֶ֣ם מִמִּצְרָ֑יִם וַאֲשֶׁר֩ שָׂכַ֨ר עָלֶ֜יךָ אֶת־בִּלְעָ֣ם בֶּן־בְּע֗וֹר מִפְּת֛וֹר אֲרַ֥ם נַהֲרַ֖יִם לְקַֽלְלֶֽךָּ׃
5 דערפֿאַר װאָס זײ זײַנען אײַך ניט אַקעגנגעקומען מיט ברױט און מיט װאַסער אונטערװעגנס, װען איר זײַט אַרױסגעגאַנגען פֿון מִצרַיִם, און װאָס ער האָט געדונגען אױף דיר בִלעָם דעם זון פֿון בעוֹרן פֿון פּתוֹר אין אַרַם-נַהרַיִם, דיך צו שילטן;
ו וְלֹֽא־אָבָ֞ה יְהוָ֤ה אֱלֹהֶ֙יךָ֙ לִשְׁמֹ֣עַ אֶל־בִּלְעָ֔ם וַיַּהֲפֹךְ֩ יְהוָ֨ה אֱלֹהֶ֧יךָ לְּךָ֛ אֶת־הַקְּלָלָ֖ה לִבְרָכָ֑ה כִּ֥י אֲהֵֽבְךָ֖ יְהוָ֥ה אֱלֹהֶֽיךָ׃
6 נאָר ה׳ דײַן גאָט האָט ניט געװאָלט צוהערן צו בלעָמען, און ה׳ דײַן גאָט האָט דיר פֿאַרקערט די קללה אין אַ ברכה; װײַל ה׳ דײַן גאָט האָט דיך ליב.
ז לֹא־תִדְרֹ֥שׁ שְׁלֹמָ֖ם וְטֹבָתָ֑ם כָּל־יָמֶ֖יךָ לְעוֹלָֽם׃ (ס)
7 זאָלסט ניט זוכן זײער פֿריד און זײער װױלזײַן, אַלע דײַנע טעג אױף אײביק.
ח לֹֽא־תְתַעֵ֣ב אֲדֹמִ֔י כִּ֥י אָחִ֖יךָ ה֑וּא (ס) לֹא־תְתַעֵ֣ב מִצְרִ֔י כִּי־גֵ֖ר הָיִ֥יתָ בְאַרְצֽוֹ׃
8 זאָלסט ניט פֿאַראומװערדיקן אַן אַדוֹמי, װאָרום ער איז דײַן ברודער; זאָלסט ניט פֿאַראומװערדיקן אַ מִצרי, װאָרום דו ביסט געװען אַ פֿרעמדער אין זײַן לאַנד.
ט בָּנִ֛ים אֲשֶׁר־יִוָּלְד֥וּ לָהֶ֖ם דּ֣וֹר שְׁלִישִׁ֑י יָבֹ֥א לָהֶ֖ם בִּקְהַ֥ל יְהוָֽה׃ (ס)
9 די קינדער װאָס װערן געבאָרן פֿון זײ, דער דריטער דָור, מעגן קומען פֿון זײ אין דער עדה פֿון גאָט.
י כִּֽי־תֵצֵ֥א מַחֲנֶ֖ה עַל־אֹיְבֶ֑יךָ וְנִ֨שְׁמַרְתָּ֔ מִכֹּ֖ל דָּבָ֥ר רָֽע׃
10 אַז דו װעסט אַרױסגײן אין לאַגער אַקעגן דײַנע פֿײַנט, זאָלסטו זײַן אָפּגעהיט פֿון איטלעכער שלעכטער זאַך.
יא כִּֽי־יִהְיֶ֤ה בְךָ֙ אִ֔ישׁ אֲשֶׁ֛ר לֹא־יִהְיֶ֥ה טָה֖וֹר מִקְּרֵה־לָ֑יְלָה וְיָצָא֙ אֶל־מִח֣וּץ לַֽמַּחֲנֶ֔ה לֹ֥א יָבֹ֖א אֶל־תּ֥וֹךְ הַֽמַּחֲנֶֽה׃
11 אַז צװישן דיר װעט זײַן אַ מאַן װאָס װעט ניט זײַן רײן, דורך אַ נאַכטיקער סיבה, זאָל ער אַרױסגײן אױסן לאַגער; ער טאָר ניט אַרײַנקומען אין לאַגער.
יב וְהָיָ֥ה לִפְנֽוֹת־עֶ֖רֶב יִרְחַ֣ץ בַּמָּ֑יִם וּכְבֹ֣א הַשֶּׁ֔מֶשׁ יָבֹ֖א אֶל־תּ֥וֹךְ הַֽמַּחֲנֶה׃
12 און עס זאָל זײַן: אַקעגן אָװנט זאָל ער זיך באָדן אין װאַסער, און װי די זון גײט אונטער, זאָל ער אַרײַנקומען אין לאַגער.
יג וְיָד֙ תִּהְיֶ֣ה לְךָ֔ מִח֖וּץ לַֽמַּחֲנֶ֑ה וְיָצָ֥אתָ שָׁ֖מָּה חֽוּץ׃
13 און אַן אָרט זאָלסטו האָבן אױסן לאַגער, און אַהין זאָלסטו גײן אַרױס.
יד וְיָתֵ֛ד תִּהְיֶ֥ה לְךָ֖ עַל־אֲזֵנֶ֑ךָ וְהָיָה֙ בְּשִׁבְתְּךָ֣ ח֔וּץ וְחָפַרְתָּ֣ה בָ֔הּ וְשַׁבְתָּ֖ וְכִסִּ֥יתָ אֶת־צֵאָתֶֽךָ׃
14 און אַ פֿלעקל זאָלסטו האָבן בײַ דײַן װאַפֿן; און עס װעט זײַן, אַז דו זעצסט זיך דרױסן, זאָלסטו דערמיט אױפֿגראָבן, און זיך אומקערן און פֿאַרדעקן דײַן קױט.
טו כִּי֩ יְהוָ֨ה אֱלֹהֶ֜יךָ מִתְהַלֵּ֣ךְ ׀ בְּקֶ֣רֶב מַחֲנֶ֗ךָ לְהַצִּֽילְךָ֙ וְלָתֵ֤ת אֹיְבֶ֙יךָ֙ לְפָנֶ֔יךָ וְהָיָ֥ה מַחֲנֶ֖יךָ קָד֑וֹשׁ וְלֹֽא־יִרְאֶ֤ה בְךָ֙ עֶרְוַ֣ת דָּבָ֔ר וְשָׁ֖ב מֵאַחֲרֶֽיךָ׃ (ס)
15 װאָרום ה׳ דײַן גאָט גײט אום אין מיטן פֿון דײַן לאַגער, דיך צו באַשירעמען, און איבערצוגעבן דײַנע פֿײַנט צו דיר; דרום זאָל דײַן לאַגער זײַן הײליק, כּדי ער זאָל ניט זען בײַ דיר אַ מיאוסע זאַך, און זיך אָפּקערן פֿון דיר.
טז לֹא־תַסְגִּ֥יר עֶ֖בֶד אֶל־אֲדֹנָ֑יו אֲשֶׁר־יִנָּצֵ֥ל אֵלֶ֖יךָ מֵעִ֥ם אֲדֹנָֽיו׃
16 זאָלסט ניט איבערענטפֿערן אַ קנעכט צו זײַן האַר, אַז ער װעט זיך ראַטעװען צו דיר פֿון זײַן האַר.
יז עִמְּךָ֞ יֵשֵׁ֣ב בְּקִרְבְּךָ֗ בַּמָּק֧וֹם אֲשֶׁר־יִבְחַ֛ר בְּאַחַ֥ד שְׁעָרֶ֖יךָ בַּטּ֣וֹב ל֑וֹ לֹ֖א תּוֹנֶֽנּוּ׃ (ס)
17 בײַ דיר זאָל ער זיצן, אין דײַן מיט, אין דעם אָרט װאָס ער װעט אױסדערװײלן, אין אײנעם פֿון דײַנע טױערן, װוּ אים איז בעסער; זאָלסט אים ניט קריװדען.
יח לֹא־תִהְיֶ֥ה קְדֵשָׁ֖ה מִבְּנ֣וֹת יִשְׂרָאֵ֑ל וְלֹֽא־יִהְיֶ֥ה קָדֵ֖שׁ מִבְּנֵ֥י יִשְׂרָאֵל׃
18 עס זאָל ניט זײַן אַ שאַנדפֿרױ פֿון די טעכטער פֿון ישׂראל, און עס זאָל ניט זײַן אַ שאַנדיונג פֿון די זין פֿון ישׂראל.
יט לֹא־תָבִיא֩ אֶתְנַ֨ן זוֹנָ֜ה וּמְחִ֣יר כֶּ֗לֶב בֵּ֛ית יְהוָ֥ה אֱלֹהֶ֖יךָ לְכָל־נֶ֑דֶר כִּ֧י תוֹעֲבַ֛ת יְהוָ֥ה אֱלֹהֶ֖יךָ גַּם־שְׁנֵיהֶֽם׃
19 זאָלסט ניט ברענגען דעם לױן פֿון אַ זוֹנה, און דאָס געצאָלט פֿון אַ הונט, אין דעם הױז פֿון ה׳ דײַן גאָט, פֿאַר אַ שום נדר, װאָרום אַן אומװערדיקײט בײַ ה׳ דײַן גאָט זײַנען זײ בײדע.
כ לֹא־תַשִּׁ֣יךְ לְאָחִ֔יךָ נֶ֥שֶׁךְ כֶּ֖סֶף נֶ֣שֶׁךְ אֹ֑כֶל נֶ֕שֶׁךְ כָּל־דָּבָ֖ר אֲשֶׁ֥ר יִשָּֽׁךְ׃
20 זאָלסט ניט לײַען דײַן ברודער אױף צינזן; צינזן פֿון געלט, צינזן פֿון עסנװאַרג, צינזן פֿון יעטװעדער זאַך װאָס טראָגט צינזן.
כא לַנָּכְרִ֣י תַשִּׁ֔יךְ וּלְאָחִ֖יךָ לֹ֣א תַשִּׁ֑יךְ לְמַ֨עַן יְבָרֶכְךָ֜ יְהוָ֣ה אֱלֹהֶ֗יךָ בְּכֹל֙ מִשְׁלַ֣ח יָדֶ֔ךָ עַל־הָאָ֕רֶץ אֲשֶׁר־אַתָּ֥ה בָא־שָׁ֖מָּה לְרִשְׁתָּֽהּ׃ (ס)
21 דעם פֿרעמדן מעגסטו לײַען אױף צינזן, אָבער דײַן ברודער טאָרסטו ניט לײַען אױף צינזן; כּדי ה׳ דײַן גאָט זאָל דיך בענטשן אין אַלץ צו װאָס דײַן האַנט נעמט זיך, אין דעם לאַנד װאָס דו קומסט אַהין, עס צו אַרבן.
כב כִּֽי־תִדֹּ֥ר נֶ֙דֶר֙ לַיהוָ֣ה אֱלֹהֶ֔יךָ לֹ֥א תְאַחֵ֖ר לְשַׁלְּמ֑וֹ כִּֽי־דָּרֹ֨שׁ יִדְרְשֶׁ֜נּוּ יְהוָ֤ה אֱלֹהֶ֙יךָ֙ מֵֽעִמָּ֔ךְ וְהָיָ֥ה בְךָ֖ חֵֽטְא׃
22 אַז דו װעסט מנדר זײַן אַ נדר צו ה׳ דײַן גאָט, זאָלסטו זיך ניט שפּעטיקן אים צו באַצאָלן; װאָרום מאָנען װעט אים מאָנען ה׳ דײַן גאָט פֿון דיר, און אױף דיר װעט זײַן אַ זינד.
כג וְכִ֥י תֶחְדַּ֖ל לִנְדֹּ֑ר לֹֽא־יִהְיֶ֥ה בְךָ֖ חֵֽטְא׃
23 אױב אָבער דו װעסט זיך פֿאַרמײַדן פֿון מנדר זײַן, װעט אױף דיר ניט זײַן קײן זינד.
כד מוֹצָ֥א שְׂפָתֶ֖יךָ תִּשְׁמֹ֣ר וְעָשִׂ֑יתָ כַּאֲשֶׁ֨ר נָדַ֜רְתָּ לַיהוָ֤ה אֱלֹהֶ֙יךָ֙ נְדָבָ֔ה אֲשֶׁ֥ר דִּבַּ֖רְתָּ בְּפִֽיךָ׃ (ס)
24 װאָס גײט אַרױס פֿון דײַן מױל זאָלסטו אָפּהיטן, און זאָלסט טאָן אַזױ װי דו האָסט פֿרײַװיליק מנדר געװען צו ה׳ דײַן גאָט – װאָס דו האָסט אַרױסגערעדט מיט דײַן מױל.
כה כִּ֤י תָבֹא֙ בְּכֶ֣רֶם רֵעֶ֔ךָ וְאָכַלְתָּ֧ עֲנָבִ֛ים כְּנַפְשְׁךָ֖ שָׂבְעֶ֑ךָ וְאֶֽל־כֶּלְיְךָ֖ לֹ֥א תִתֵּֽן׃ (ס)
25 אַז דו קומסט אין דײַן חבֿרס װײַנגאָרטן, מעגסטו עסן װײַנטרױבן צו זאַט װיפֿיל דו װילסט, אָבער אין דײַן כּלי זאָלסטו ניט אַרײַנטאָן.
כו כִּ֤י תָבֹא֙ בְּקָמַ֣ת רֵעֶ֔ךָ וְקָטַפְתָּ֥ מְלִילֹ֖ת בְּיָדֶ֑ךָ וְחֶרְמֵשׁ֙ לֹ֣א תָנִ֔יף עַ֖ל קָמַ֥ת רֵעֶֽךָ׃ (ס)
26 אַז דו קומסט אין דײַן חבֿרס תּבֿואה, מעגסטו אָפּרײַסן זאַנגען מיט דײַן האַנט, אָבער אַ שנײַדמעסער טאָרסטו ניט אױפֿהײבן אױף דײַן חבֿרס תּבֿואה.
פֿריִערדיקער קאַפּיטלווײַטערדיקער קאַפּיטל