Deuteronomio 5

Kabanata 5

א וַיִּקְרָ֣א מֹשֶׁה֮ אֶל־כָּל־יִשְׂרָאֵל֒ וַיֹּ֣אמֶר אֲלֵהֶ֗ם שְׁמַ֤ע יִשְׂרָאֵל֙ אֶת־הַחֻקִּ֣ים וְאֶת־הַמִּשְׁפָּטִ֔ים אֲשֶׁ֧ר אָנֹכִ֛י דֹּבֵ֥ר בְּאָזְנֵיכֶ֖ם הַיּ֑וֹם וּלְמַדְתֶּ֣ם אֹתָ֔ם וּשְׁמַרְתֶּ֖ם לַעֲשֹׂתָֽם׃

1 Tinawag ni Moises ang buong Israel at sinabi sa kanila: “Dinggin mo, Israel, ang mga batas at ang mga kautusang sinasabi ko sa inyong pandinig ngayong araw; pag-aralan ninyo ang mga ito at ingatan ninyong tuparin ang mga ito.”

ב יְהוָ֣ה אֱלֹהֵ֗ינוּ כָּרַ֥ת עִמָּ֛נוּ בְּרִ֖ית בְּחֹרֵֽב׃

2 Ang Walang-Hanggan na ating Diyos ay nakipagtipan sa atin sa Horeb.

ג לֹ֣א אֶת־אֲבֹתֵ֔ינוּ כָּרַ֥ת יְהוָ֖ה אֶת־הַבְּרִ֣ית הַזֹּ֑את כִּ֣י אִתָּ֗נוּ אֲנַ֨חְנוּ אֵ֥לֶּה פֹ֛ה הַיּ֖וֹם כֻּלָּ֥נוּ חַיִּֽים׃

3 Hindi lamang sa ating mga ninuno ginawa ng Walang-Hanggan ang tipang ito, kundi pati sa atin, tayong lahat na narito ngayong araw, na pawang buháy.

ד פָּנִ֣ים ׀ בְּפָנִ֗ים דִּבֶּ֨ר יְהוָ֧ה עִמָּכֶ֛ם בָּהָ֖ר מִתּ֥וֹךְ הָאֵֽשׁ׃

4 Harapan kayong kinausap ng Walang-Hanggan sa bundok mula sa gitna ng apoy.

ה אָ֠נֹכִי עֹמֵ֨ד בֵּין־יְהוָ֤ה וּבֵֽינֵיכֶם֙ בָּעֵ֣ת הַהִ֔וא לְהַגִּ֥יד לָכֶ֖ם אֶת־דְּבַ֣ר יְהוָ֑ה כִּ֤י יְרֵאתֶם֙ מִפְּנֵ֣י הָאֵ֔שׁ וְלֹֽא־עֲלִיתֶ֥ם בָּהָ֖ר לֵאמֹֽר׃ (ס)

5 Ako ay nakatayo sa pagitan ninyo at ng Walang-Hanggan nang panahong iyon upang ipahayag sa inyo ang salita ng Walang-Hanggan, sapagkat natakot kayo sa apoy at hindi kayo umakyat sa bundok. Ganito ang Kanyang sinabi:

ו אָֽנֹכִי֙ יְהוָ֣ה אֱלֹהֶ֔יךָ אֲשֶׁ֧ר הוֹצֵאתִ֛יךָ מֵאֶ֥רֶץ מִצְרַ֖יִם מִבֵּ֣֥ית עֲבָדִֽ֑ים׃

6 Ako ang Walang-Hanggan na iyong Diyos, na naglabas sa iyo mula sa lupain ng Egipto, mula sa bahay ng pagkaalipin.

ז לֹ֣א יִהְיֶ֥ה־לְךָ֛֩ אֱלֹהִ֥֨ים אֲחֵרִ֖֜ים עַל־פָּנָֽ֗יַ׃

7 Huwag kang magkakaroon ng ibang mga diyos sa harap Ko.

ח לֹֽ֣א־תַעֲשֶׂ֥ה־לְךָ֥֣ פֶ֣֙סֶל֙ ׀ כָּל־תְּמוּנָ֔֡ה אֲשֶׁ֤֣ר בַּשָּׁמַ֣֙יִם֙ ׀ מִמַּ֔֡עַל וַאֲשֶׁ֥ר֩ בָּאָ֖֨רֶץ מִתָּ֑֜חַת וַאֲשֶׁ֥ר בַּמַּ֖֣יִם ׀ מִתַּ֥֣חַת לָאָֽ֗רֶץ׃

8 Huwag kang gagawa para sa iyo ng inukit na larawan, ng anumang anyo ng anumang nasa langit sa itaas, o nasa daigdig sa ibaba, o nasa tubig sa ilalim ng daigdig.

ט לֹא־תִשְׁתַּחֲוֶ֥֣ה לָהֶ֖ם֮ וְלֹ֣א תָעָבְדֵ֑ם֒ כִּ֣י אָנֹכִ֞י יְהוָ֤ה אֱלֹהֶ֙יךָ֙ אֵ֣ל קַנָּ֔א פֹּ֠קֵד עֲוֺ֨ן אָב֧וֹת עַל־בָּנִ֛ים וְעַל־שִׁלֵּשִׁ֥ים וְעַל־רִבֵּעִ֖ים לְשֹׂנְאָֽ֑י׃

9 Huwag kang yuyukod sa mga ito at huwag mo silang paglilingkuran, sapagkat Ako, ang Walang-Hanggan na iyong Diyos, ay Diyos na mapanibughuin, na nagpaparusa sa mga anak dahil sa kasalanan ng mga ama, at sa ikatlo at sa ikaapat na salinlahi ng mga napopoot sa Akin,

י וְעֹ֤֥שֶׂה חֶ֖֙סֶד֙ לַֽאֲלָפִ֑֔ים לְאֹהֲבַ֖י וּלְשֹׁמְרֵ֥י מצותו [מִצְוֺתָֽי׃] (ס)

10 at nagpapakita ng kagandahang-loob sa libu-libong salinlahi ng mga umiibig sa Akin at tumutupad sa Aking mga utos.

יא לֹ֥א תִשָּׂ֛א אֶת־שֵֽׁם־יְהוָ֥ה אֱלֹהֶ֖יךָ לַשָּׁ֑וְא כִּ֣י לֹ֤א יְנַקֶּה֙ יְהוָ֔ה אֵ֛ת אֲשֶׁר־יִשָּׂ֥א אֶת־שְׁמ֖וֹ לַשָּֽׁוְא׃ (ס)

11 Huwag mong bibigkasin nang walang kabuluhan ang pangalan ng Walang-Hanggan na iyong Diyos, sapagkat hindi ituturing ng Walang-Hanggan na walang sala ang sinumang bumibigkas ng Kanyang pangalan nang walang kabuluhan.

יב שָׁמ֣֛וֹר אֶת־י֥וֹם֩ הַשַׁבָּ֖֨ת לְקַדְּשׁ֑֜וֹ כַּאֲשֶׁ֥ר צִוְּךָ֖֣ ׀ יְהוָ֥֣ה אֱלֹהֶֽ֗יךָ

12 Ipangilin mo ang araw ng Sabbath upang ito ay ituring na banal, gaya ng iniutos sa iyo ng Walang-Hanggan na iyong Diyos.

יג שֵׁ֤֣שֶׁת יָמִ֣ים֙ תַּֽעֲבֹ֔ד֮ וְעָשִׂ֖֣יתָ כָּֿל־מְלַאכְתֶּֽךָ֒׃

13 Anim na araw kang magtatrabaho at gagawin mo ang lahat ng iyong gawain;

יד וְי֙וֹם֙ הַשְּׁבִיעִ֜֔י שַׁבָּ֖֣ת ׀ לַיהוָ֖֣ה אֱלֹהֶ֑֗יךָ לֹ֣א תַעֲשֶׂ֣ה כָל־מְלָאכָ֡ה אַתָּ֣ה וּבִנְךָֽ־וּבִתֶּ֣ךָ וְעַבְדְּךָֽ־וַ֠אֲמָתֶךָ וְשׁוֹרְךָ֨ וַחֲמֹֽרְךָ֜ וְכָל־בְּהֶמְתֶּ֗ךָ וְגֵֽרְךָ֙ אֲשֶׁ֣ר בִּשְׁעָרֶ֔יךָ לְמַ֗עַן יָנ֛וּחַ עַבְדְּךָ֥ וַאֲמָתְךָ֖ כָּמֽ֑וֹךָ׃

14 ngunit ang ikapitong araw ay Sabbath para sa Walang-Hanggan na iyong Diyos; huwag kang gagawa ng anumang gawain, ikaw, o ang iyong anak na lalaki, o ang iyong anak na babae, o ang iyong aliping lalaki, o ang iyong aliping babae, o ang iyong baka, o ang iyong asno, o ang alinman sa iyong mga hayop, o ang dayuhang naninirahan sa loob ng iyong mga bayan, upang makapagpahinga ang iyong aliping lalaki at ang iyong aliping babae gaya mo.

טו וְזָכַרְתָּ֞֗ כִּ֣י־עֶ֤֥בֶד הָיִ֣֙יתָ֙ ׀ בְּאֶ֣רֶץ מִצְרַ֔֗יִם וַיֹּצִ֨אֲךָ֜֩ יְהוָ֤֨ה אֱלֹהֶ֤֙יךָ֙ מִשָּׁ֔ם֙ בְּיָ֤֥ד חֲזָקָ֖ה֙ וּבִזְרֹ֣עַ נְטוּיָ֑֔ה עַל־כֵּ֗ן צִוְּךָ֙ יְהוָ֣ה אֱלֹהֶ֔יךָ לַעֲשׂ֖וֹת אֶת־י֥וֹם הַשַׁבָּֽת׃ (ס)

15 At alalahanin mo na ikaw ay naging alipin sa lupain ng Egipto, at inilabas ka roon ng Walang-Hanggan na iyong Diyos sa pamamagitan ng makapangyarihang kamay at nakaunat na bisig; kaya iniutos sa iyo ng Walang-Hanggan na iyong Diyos na ipangilin ang araw ng Sabbath.

טז כַּבֵּ֤ד אֶת־אָבִ֙יךָ֙ וְאֶת־אִמֶּ֔ךָ כַּאֲשֶׁ֥ר צִוְּךָ֖ יְהוָ֣ה אֱלֹהֶ֑יךָ לְמַ֣עַן ׀ יַאֲרִיכֻ֣ן יָמֶ֗יךָ וּלְמַ֙עַן֙ יִ֣יטַב לָ֔ךְ עַ֚ל הָֽאֲדָמָ֔ה אֲשֶׁר־יְהוָ֥ה אֱלֹהֶ֖יךָ נֹתֵ֥ן לָֽךְ׃ (ס)

16 Igalang mo ang iyong ama at ang iyong ina, gaya ng iniutos sa iyo ng Walang-Hanggan na iyong Diyos, upang humaba ang iyong mga araw at upang mapabuti ka sa lupang ibinibigay sa iyo ng Walang-Hanggan na iyong Diyos.

יז לֹ֥֖א תִּֿרְצָֽח׃ (ס) וְלֹ֖֣א תִּֿנְאָֽ֑ף׃ (ס) וְלֹ֖֣א תִּֿגְנֹֽ֔ב׃ (ס) וְלֹֽא־תַעֲנֶ֥ה בְרֵֽעֲךָ֖ עֵ֥ד שָֽׁוְא׃ (ס)

17 Huwag kang papatay. At huwag kang mangangalunya. At huwag kang magnanakaw. At huwag kang sasaksi nang walang katotohanan laban sa iyong kapwa.

יח וְלֹ֥א תַחְמֹ֖ד אֵ֣שֶׁת רֵעֶ֑ךָ (ס) וְלֹ֨א תִתְאַוֶּ֜ה בֵּ֣ית רֵעֶ֗ךָ שָׂדֵ֜הוּ וְעַבְדּ֤וֹ וַאֲמָתוֹ֙ שׁוֹר֣וֹ וַחֲמֹר֔וֹ וְכֹ֖ל אֲשֶׁ֥ר לְרֵעֶֽךָ׃ (ס)

18 At huwag kang mag-iimbot sa asawa ng iyong kapwa. At huwag kang maghahangad sa bahay ng iyong kapwa, sa kanyang bukid, o sa kanyang aliping lalaki, o sa kanyang aliping babae, sa kanyang baka, o sa kanyang asno, o sa anumang pag-aari ng iyong kapwa.

יט אֶֽת־הַדְּבָרִ֣ים הָאֵ֡לֶּה דִּבֶּר֩ יְהוָ֨ה אֶל־כָּל־קְהַלְכֶ֜ם בָּהָ֗ר מִתּ֤וֹךְ הָאֵשׁ֙ הֶֽעָנָ֣ן וְהָֽעֲרָפֶ֔ל ק֥וֹל גָּד֖וֹל וְלֹ֣א יָסָ֑ף וַֽיִּכְתְּבֵ֗ם עַל־שְׁנֵי֙ לֻחֹ֣ת אֲבָנִ֔ים וַֽיִּתְּנֵ֖ם אֵלָֽי׃

19 Ang mga salitang ito ay sinabi ng Walang-Hanggan sa inyong buong kapulungan sa bundok mula sa gitna ng apoy, ng ulap, at ng makapal na kadiliman, sa isang malakas na tinig na hindi tumigil; at isinulat Niya ang mga ito sa dalawang tapyas na bato at ibinigay Niya ang mga ito sa akin.

כ וַיְהִ֗י כְּשָׁמְעֲכֶ֤ם אֶת־הַקּוֹל֙ מִתּ֣וֹךְ הַחֹ֔שֶׁךְ וְהָהָ֖ר בֹּעֵ֣ר בָּאֵ֑שׁ וַתִּקְרְב֣וּן אֵלַ֔י כָּל־רָאשֵׁ֥י שִׁבְטֵיכֶ֖ם וְזִקְנֵיכֶֽם׃

20 At nangyari, nang marinig ninyo ang tinig mula sa gitna ng kadiliman habang nagliliyab sa apoy ang bundok, na lumapit kayo sa akin, ang lahat ng mga pinuno ng inyong mga lipi at ang inyong mga matatanda,

כא וַתֹּאמְר֗וּ הֵ֣ן הֶרְאָ֜נוּ יְהוָ֤ה אֱלֹהֵ֙ינוּ֙ אֶת־כְּבֹד֣וֹ וְאֶת־גָּדְל֔וֹ וְאֶת־קֹל֥וֹ שָׁמַ֖עְנוּ מִתּ֣וֹךְ הָאֵ֑שׁ הַיּ֤וֹם הַזֶּה֙ רָאִ֔ינוּ כִּֽי־יְדַבֵּ֧ר אֱלֹהִ֛ים אֶת־הָֽאָדָ֖ם וָחָֽי׃

21 at sinabi ninyo: “Narito, ipinakita sa amin ng Walang-Hanggan na aming Diyos ang Kanyang kaluwalhatian at ang Kanyang kadakilaan, at narinig namin ang Kanyang tinig mula sa gitna ng apoy; nakita namin ngayong araw na ito na maaaring makipag-usap ang Diyos sa tao at mabuhay pa rin ang tao.

כב וְעַתָּה֙ לָ֣מָּה נָמ֔וּת כִּ֣י תֹֽאכְלֵ֔נוּ הָאֵ֥שׁ הַגְּדֹלָ֖ה הַזֹּ֑את אִם־יֹסְפִ֣ים ׀ אֲנַ֗חְנוּ לִ֠שְׁמֹעַ אֶת־ק֨וֹל יְהוָ֧ה אֱלֹהֵ֛ינוּ ע֖וֹד וָמָֽתְנוּ׃

22 Kaya ngayon, bakit kami mamamatay? Sapagkat lalamunin kami ng malaking apoy na ito; kung patuloy pa naming maririnig ang tinig ng Walang-Hanggan na aming Diyos, kami ay mamamatay.

כג כִּ֣י מִ֣י כָל־בָּשָׂ֡ר אֲשֶׁ֣ר שָׁמַ֣ע קוֹל֩ אֱלֹהִ֨ים חַיִּ֜ים מְדַבֵּ֧ר מִתּוֹךְ־הָאֵ֛שׁ כָּמֹ֖נוּ וַיֶּֽחִי׃

23 Sapagkat sino sa lahat ng may laman ang nakarinig ng tinig ng Diyos na buháy na nagsasalita mula sa gitna ng apoy, gaya namin, at nabuhay pa?

כד קְרַ֤ב אַתָּה֙ וּֽשֲׁמָ֔ע אֵ֛ת כָּל־אֲשֶׁ֥ר יֹאמַ֖ר יְהוָ֣ה אֱלֹהֵ֑ינוּ וְאַ֣תְּ ׀ תְּדַבֵּ֣ר אֵלֵ֗ינוּ אֵת֩ כָּל־אֲשֶׁ֨ר יְדַבֵּ֜ר יְהוָ֧ה אֱלֹהֵ֛ינוּ אֵלֶ֖יךָ וְשָׁמַ֥עְנוּ וְעָשִֽׂינוּ׃

24 Lumapit ka at pakinggan mo ang lahat ng sasabihin ng Walang-Hanggan na aming Diyos; at ikaw ang magsasabi sa amin ng lahat ng sasabihin sa iyo ng Walang-Hanggan na aming Diyos, at aming pakikinggan at aming gagawin.”

כה וַיִּשְׁמַ֤ע יְהוָה֙ אֶת־ק֣וֹל דִּבְרֵיכֶ֔ם בְּדַבֶּרְכֶ֖ם אֵלָ֑י וַיֹּ֨אמֶר יְהוָ֜ה אֵלַ֗י שָׁ֠מַעְתִּי אֶת־ק֨וֹל דִּבְרֵ֜י הָעָ֤ם הַזֶּה֙ אֲשֶׁ֣ר דִּבְּר֣וּ אֵלֶ֔יךָ הֵיטִ֖יבוּ כָּל־אֲשֶׁ֥ר דִּבֵּֽרוּ׃

25 At narinig ng Walang-Hanggan ang tinig ng inyong mga salita nang kayo ay nagsasalita sa akin, at sinabi sa akin ng Walang-Hanggan: “Narinig Ko ang tinig ng mga salita ng bayang ito na kanilang sinabi sa iyo; mabuti ang lahat ng kanilang sinabi.

כו מִֽי־יִתֵּ֡ן וְהָיָה֩ לְבָבָ֨ם זֶ֜ה לָהֶ֗ם לְיִרְאָ֥ה אֹתִ֛י וְלִשְׁמֹ֥ר אֶת־כָּל־מִצְוֺתַ֖י כָּל־הַיָּמִ֑ים לְמַ֨עַן יִיטַ֥ב לָהֶ֛ם וְלִבְנֵיהֶ֖ם לְעֹלָֽם׃

26 Kung mananatili lamang sana sa kanila ang ganitong puso, na matakot sa Akin at tumupad sa lahat ng Aking mga utos sa lahat ng panahon, upang mapabuti sila at ang kanilang mga anak magpakailanman!

כז לֵ֖ךְ אֱמֹ֣ר לָהֶ֑ם שׁ֥וּבוּ לָכֶ֖ם לְאָהֳלֵיכֶֽם׃

27 Humayo ka, sabihin mo sa kanila: ‘Bumalik na kayo sa inyong mga tolda.’

כח וְאַתָּ֗ה פֹּה֮ עֲמֹ֣ד עִמָּדִי֒ וַאֲדַבְּרָ֣ה אֵלֶ֗יךָ אֵ֧ת כָּל־הַמִּצְוָ֛ה וְהַחֻקִּ֥ים וְהַמִּשְׁפָּטִ֖ים אֲשֶׁ֣ר תְּלַמְּדֵ֑ם וְעָשׂ֣וּ בָאָ֔רֶץ אֲשֶׁ֧ר אָנֹכִ֛י נֹתֵ֥ן לָהֶ֖ם לְרִשְׁתָּֽהּ׃

28 Ngunit ikaw, tumayo ka rito sa tabi Ko, at sasabihin Ko sa iyo ang buong utos, ang mga batas, at ang mga kautusan na ituturo mo sa kanila, upang gawin nila ang mga ito sa lupaing ibinibigay Ko sa kanila upang angkinin ito.

כט וּשְׁמַרְתֶּ֣ם לַעֲשׂ֔וֹת כַּאֲשֶׁ֥ר צִוָּ֛ה יְהוָ֥ה אֱלֹהֵיכֶ֖ם אֶתְכֶ֑ם לֹ֥א תָסֻ֖רוּ יָמִ֥ין וּשְׂמֹֽאל׃

29 Kaya ingatan ninyong gawin ang gaya ng iniutos sa inyo ng Walang-Hanggan na inyong Diyos; huwag kayong lilihis sa kanan o sa kaliwa.

ל בְּכָל־הַדֶּ֗רֶךְ אֲשֶׁ֨ר צִוָּ֜ה יְהוָ֧ה אֱלֹהֵיכֶ֛ם אֶתְכֶ֖ם תֵּלֵ֑כוּ לְמַ֤עַן תִּֽחְיוּן֙ וְט֣וֹב לָכֶ֔ם וְהַאֲרַכְתֶּ֣ם יָמִ֔ים בָּאָ֖רֶץ אֲשֶׁ֥ר תִּֽירָשֽׁוּן׃

30 Lumakad kayo sa buong daan na iniutos sa inyo ng Walang-Hanggan na inyong Diyos, upang kayo ay mabuhay at mapabuti kayo, at humaba ang inyong mga araw sa lupaing inyong aangkinin.

Nakaraang Kabanata Susunod na Kabanata